Stała (tachi-tamaeru), to bardzo ważne tutaj słowo, gdyż eleganckiej damy o wysokiej pozycji nikt postronny nie powinien był widzieć w takiej sytuacji. Dama powinna była zasiadać, z obcymi rozmawiać co najwyżej przez parawan, a lepiej -- za pośrednictwem swoich dam do towarzystwa, przenoszących liściki bądź ustne wiadomości. Dama będąca żoną kogoś tak ważnego jak Genji w ogóle nie powinna była pozwolić się zobaczyć komuś takiemu jak Kashiwagi. Pokazuje nam się tutaj Nyosan jako osobę młodą i nierozważną, nie pamiętającą, że należy się właściwie zachowywać w każdych okolicznościach. A inaczej -- to było też nieeleganckie.

A propos stania jeszcze, tym razem w kulturze europejskiej, u Rolanda Barthesa w niedawno wydanej Przyjemności tekstu na str. 86 można przeczytać: "Barbey d'Aurevilly tak pisze o dziewicy Memlinga: `Jest bardzo prosto, bardzo pionowo ustawiona. Istoty czyste są proste. Po postawie, po geście rozpoznajemy kobiety cnotliwe; lubieżne wloką się, omdlewają i garbią, są zawsze o krok od upadku'". Więc w Genji, w Japonii, było zupełnie inaczej, to właśnie stojąca, wyprostowana Nyosan, Trzecia księżniczka, była tą niecnotliwą. Jej nieodpowiedzialne stanie przywiodło ją do upadku.


(C) 1999 Anna Zalewska